X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانهای شده است تا حجتالاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح میکند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزشهای دینی میپردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید میکند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبلالله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزشهای دینی یا حق نقد و مطالبهگری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
پنجمین نشست از سلسله نشستهای تخصصی «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» با موضوع «انفال و سکوی حکمرانی مردمی» شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵ در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار میشود.
حجتالاسلام والمسلمین علی تولایی، پژوهشگر و استاد عالی حوزه علمیه مشهد، در پانزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی»، با موضوع «عرفانِ سیاسی در ترازوی تاریخ؛ بازخوانی نسبت سیاست و سلوک از مدرسه نجف تا گام دوم انقلاب اسلامی»، بر ناسازگار نبودن عرفان حقیقی با فعالیتهای اجتماعی و سیاسی تأکید کرد.
سه شماره از فصلنامه «نامه جمهور» با محوریت اعتراض، زمینههای اجتماعی و زیستمحیطی آن، مسئله نابرابری و مطالبات کارگری، در نسخه الکترونیکی منتشر شده و از طریق سکوهای کتاب الکترونیکی در دسترس علاقهمندان قرار گرفته است.
کتاب «تقاطع خیابان روزولت؛ تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد، رایزن اقتصادی ایالات متحده در ایران» نوشته سید حسین خاتمی سبزواری و حسین باقری، از سوی انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از مصاحبههای تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد را در بر میگیرد و به ثبت تجربهها و مشاهدات او از فعالیتهای اقتصادی و دیپلماتیک آمریکا در ایران دوره پهلوی دوم میپردازد.
کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، چهارمین نشست تخصصی خود را با موضوع «جایگاه قانون در ساختار نهادی حکمرانی فضای سایبری چین» برگزار میکند.
مراسم رونمایی از کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» با حضور جمعی از نویسندگان و پژوهشگران حوزوی در سالن جلسات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد.
چهاردهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «معنویتِ پیشبرنده؛ واکاوی امتداد اجتماعی عرفان در اندیشه تمدنی آیتالله خامنهای» و با سخنرانی دکتر احمد شاکرنژاد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و مدیر سابق پژوهشکده اخلاق و معنویت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، برگزار شد.
پیام تبریک رهبر معظم انقلاب در پی قهرمانی تیم ملی کشتی آزاد زیر ۲۳ سال در مسابقات جهانی
سلسلهنشستهای علمی «رابطه پدر پسری در آیینه علم و دین» با محوریت بررسی چالشها، فرصتها، راهکارها و مهارتهای ارتباط پدر و پسر، از آبانماه ۱۴۰۵ از سر گرفته میشود.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از روایتها و خاطرات مرتبط با تبلیغ دینی در میان عشایر است که در کنار بازگویی تجربههای مبلغان در مناطق دوردست، به زندگی عشایری، فرهنگ بومی و جایگاه این مردمان در حفظ هویت و میراث فرهنگی ایران میپردازد.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، که از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شده است، روز دوشنبه ۲۷ مهرماه ۱۴۰۵ در آیینی با حضور جمعی از استادان و فعالان حوزه تبلیغ دینی رونمایی میشود.
کتاب «نظریه مقاومت؛ گفتمان عقلانیت در برابر اباحهگری» نوشته سید یحیی حسینی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با تبیین مبانی نظریه مقاومت و مقایسه آن با نظریه لیبرالدموکراسی، به بررسی تفاوتهای این دو گفتمان در موضوعاتی همچون آزادی، عقلانیت، جایگاه انسان، نسبت فرد و جامعه، توحید و حکمرانی میپردازد.
سیزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع نسبت عرفان با علوم دیگر و تعریف جدیدی از عرفان اسلامی برای مأموریت الهی تمدنی، با سخنرانی حجتالاسلام والمسلمین وکیلی، استاد حوزه علمیه مشهد، به صورت مجازی برگزار شد.
کتاب «هدیه شروع؛ تجربهنگاری مؤسسه خیریه بنیان ازدواج قزوین» نوشته خدیجه خدابنده، توسط انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با بررسی تجربه شکلگیری، تداوم و پیشرفت یک مؤسسه خیریه فعال در حوزه ازدواج، به دنبال شناسایی سازوکارهای مؤثر در فعالیت تشکلهای مردمنهاد و ارائه الگویی برای ارتقای عملکرد این مجموعهها در زمینه تسهیل ازدواج و تحکیم بنیان خانواده است.
شمارههای دوازدهم و سیزدهم فصلنامه «نامهجمهور» با محوریت «اعتراض» منتشر شد. این دو شماره در مجموع ۷۶۰ صفحه، ابعاد تاریخی، اجتماعی، فکری، حقوقی و الهیاتی اعتراض در ایران را بررسی کرده و در ادامه، به مطالبات کارگری، تشکلیابی و نسبت اعتراض با احیای امر اجتماعی پرداختهاند.
کتاب «اشرافیت در عصر نبوی و علوی؛ بررسی اقدامات اشراف در عصر نبوی و علوی و سیره شناختی معصومین(ع) در تقابل با آنها» نوشته مهری خیری، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد.
عنوان طرح: سبک زندگی طلبه پیشرو
معرفی طرح:
طلبه از بدو ورود به حوزه با انبانی از سوالات حساس مواجه میشود. سوالاتی که به سبک زندگی او مربوط بوده، و در تعیین مسیر علمی، اخلاقی، اجتماعی، خانوادگی او نقش بسزایی دارد. پس حرکت او تا رسیدن به پاسخی در خور، کند میشود و منتظر میماند تا چراغی بر سر راه او روشن شود. اما او برای بسیاری از سوالات خویش جوابی نمییابد و یا با پاسخهای متعارضی مواجه میشود که بر حیرت او میافزاید.این تحیرات پایههای او را سست کرده، نشاط تحصیل را از او میرباید. پس به این ترتیب اسیر روزمرگی شده، از جهاد علمی خویش باز میماند و نمیتواند در قامت رهبری جامعه قد علم کند و میراثدار انقلاب امام شود. آنگاه نه میداند وظیفه اجتماعی او چیست و نه میتواند از عهده وظایف فردی خویش برآید.این وضعیف فعلی خیل عظیمی از نیروهای حوزه است، که به راحتی حدر میروند. اما میتوان با تکیه بر سبک زندگی طلبه پیشرو این خطرات را رفع کرد و برای ساختن حوزهای پیشرو برنامهریزی کرد. در واقع سبک زندگی نوعی فقه مدیریت است برای زندگی شخصی طلبه و ارتقای رفتار فردی و اجتماعی او.به عبارت دیگر سبکزندگی طلبه، برنامهریزی و جدولبندی زندگی، فکر، اخلاق و عمل طلبه برای رسیدن به سطح رهبری فرهنگی جامعه است. و با تدوین آن میتوان به ترمیم و تعالی جایگاه روحانیت در ساختار کنونی جامعه کمک کرد و حوزه را در برابر آسیبهای احتمالی مصون نگهداشت.اهداف طرح: 1) اهداف اصلی و کلی:ارائه مجموعهای جامع و فراگیر از توصیهها، برنامهها، برای پوشش تمامی عرصههای زندگی طلبه. به گونهای که با عمل بدان بتواند به تعادلی همه جانبه در زندگی رسیده، با سامان دادن به جزئیات زندگی بر محور شخصیت علمی و عملی خویش، به بازدهی حداکثری در رهبری جامه برسد.2) اهداف فرعی و جزئی:امید است با ارائه سبکزندگیای نیرومند برای طلاب جوان بتوان در آینده شاهد حوزهای بالندهتر و شادابتر از قبل بود. و برخی آفات دامنگیر حوزه مانند «حوزهگریزی» و «دانشگاهزدگی» و ... را درمان کرد. و از طرف دیگر با ارائه راهکارهای تربیتی و توجه به زندگی خانوادگی طلبه، گام بزرگی در تربیت فرزندان طلاب برداریم تا به این صورت شاهد تقابلهای فرزندان روحانیون با حوزه نباشیم.اهميت، ضرورت و موارد كاربرد: شأن پیامبرگونه روحانیت، ایجاب میکند که رهبری فرهنگی، اجتماعی، دینی جامعه بر عهده او قرار گیرد. پس او باید برای رسیدن به این مقام در میان انبوهی از مشکلات، موانع، سؤالات و فشارها، ابعاد مختلفی را در وجود خویش نهادینه کند تا بتواند جانشین انبیاء الهی گردد. و این شدنی نیست، مگر آنکه او بتواند با برنامهای جامع اوقات خویش را به گونهای تنظیم کند که تمامی ابعاد خویش از جمله ابعاد فردی، عبادی، خانوادگی، علمی، تحقیقی، معیشتی، تبلیغی، اجتماعی، سیاسی، انقلابی و ... را به صورت یکسان پرورش دهد تا حیات او متعادل گردد.پیشینه تحقیق:اگرچه کتب اخلاقی و فقهی ما پر از توصیهها و سفارشات علمی و عملی گوناگون است، و اگرچه سیره هزار ساله علماء شیعه در مقابل ماست. اما باید گفت، نسبت آنچه وجود دارد با آنچه مطلوب ماست، عموم و خصوص من وجه است، زیرا آنچه را که ما به دنبال آنیم برنامهای جامع و سازوار و هماهنگ است، برنامهای که تمامی ابعاد زندگی طلبه را به صورت یکپارچه در بر گیرد و او را در همه ابعاد رشد دهد. طبیعتا آنچه تا کنون نگاشته شده میتواند کمک بزرگی به تدوین این سبک زندگی کند، و خیرمایه این کار گردد.منابع:1. قرآن کریم2. اصول کافی3. آداب المتعلمین4. الشواهد الربوبیه- صدر المتالهین5. تفسیر انسان به انسان ـ آیت الله جوادی آملی6. انسان کامل و کمال انسان - استاد علی مؤمنی7. جامعه در قرآن ـ آیت الله جوادی آملی8. اسفار ـ صدرالمتألهین9. تحف العقول ـ ابن شعبه حرانی10. بحارالانوار – علامه مجلسی11. معراج السعاده- مرحوم ملا احمد نراقی12. تفسیر المیزان ـ علامه طباطبایی13. تفسیر تسنیم ـ آیت الله جوادی آملی14. نهج البلاغه15. ....
مجری طرح:
حجت الاسلام سید امیرمعصوم قهستانی
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ