X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانهای شده است تا حجتالاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح میکند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزشهای دینی میپردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید میکند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبلالله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزشهای دینی یا حق نقد و مطالبهگری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
پنجمین نشست از سلسله نشستهای تخصصی «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» با موضوع «انفال و سکوی حکمرانی مردمی» شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵ در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار میشود.
حجتالاسلام والمسلمین علی تولایی، پژوهشگر و استاد عالی حوزه علمیه مشهد، در پانزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی»، با موضوع «عرفانِ سیاسی در ترازوی تاریخ؛ بازخوانی نسبت سیاست و سلوک از مدرسه نجف تا گام دوم انقلاب اسلامی»، بر ناسازگار نبودن عرفان حقیقی با فعالیتهای اجتماعی و سیاسی تأکید کرد.
سه شماره از فصلنامه «نامه جمهور» با محوریت اعتراض، زمینههای اجتماعی و زیستمحیطی آن، مسئله نابرابری و مطالبات کارگری، در نسخه الکترونیکی منتشر شده و از طریق سکوهای کتاب الکترونیکی در دسترس علاقهمندان قرار گرفته است.
کتاب «تقاطع خیابان روزولت؛ تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد، رایزن اقتصادی ایالات متحده در ایران» نوشته سید حسین خاتمی سبزواری و حسین باقری، از سوی انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از مصاحبههای تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد را در بر میگیرد و به ثبت تجربهها و مشاهدات او از فعالیتهای اقتصادی و دیپلماتیک آمریکا در ایران دوره پهلوی دوم میپردازد.
کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، چهارمین نشست تخصصی خود را با موضوع «جایگاه قانون در ساختار نهادی حکمرانی فضای سایبری چین» برگزار میکند.
مراسم رونمایی از کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» با حضور جمعی از نویسندگان و پژوهشگران حوزوی در سالن جلسات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد.
چهاردهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «معنویتِ پیشبرنده؛ واکاوی امتداد اجتماعی عرفان در اندیشه تمدنی آیتالله خامنهای» و با سخنرانی دکتر احمد شاکرنژاد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و مدیر سابق پژوهشکده اخلاق و معنویت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، برگزار شد.
پیام تبریک رهبر معظم انقلاب در پی قهرمانی تیم ملی کشتی آزاد زیر ۲۳ سال در مسابقات جهانی
سلسلهنشستهای علمی «رابطه پدر پسری در آیینه علم و دین» با محوریت بررسی چالشها، فرصتها، راهکارها و مهارتهای ارتباط پدر و پسر، از آبانماه ۱۴۰۵ از سر گرفته میشود.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از روایتها و خاطرات مرتبط با تبلیغ دینی در میان عشایر است که در کنار بازگویی تجربههای مبلغان در مناطق دوردست، به زندگی عشایری، فرهنگ بومی و جایگاه این مردمان در حفظ هویت و میراث فرهنگی ایران میپردازد.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، که از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شده است، روز دوشنبه ۲۷ مهرماه ۱۴۰۵ در آیینی با حضور جمعی از استادان و فعالان حوزه تبلیغ دینی رونمایی میشود.
کتاب «نظریه مقاومت؛ گفتمان عقلانیت در برابر اباحهگری» نوشته سید یحیی حسینی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با تبیین مبانی نظریه مقاومت و مقایسه آن با نظریه لیبرالدموکراسی، به بررسی تفاوتهای این دو گفتمان در موضوعاتی همچون آزادی، عقلانیت، جایگاه انسان، نسبت فرد و جامعه، توحید و حکمرانی میپردازد.
سیزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع نسبت عرفان با علوم دیگر و تعریف جدیدی از عرفان اسلامی برای مأموریت الهی تمدنی، با سخنرانی حجتالاسلام والمسلمین وکیلی، استاد حوزه علمیه مشهد، به صورت مجازی برگزار شد.
کتاب «هدیه شروع؛ تجربهنگاری مؤسسه خیریه بنیان ازدواج قزوین» نوشته خدیجه خدابنده، توسط انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با بررسی تجربه شکلگیری، تداوم و پیشرفت یک مؤسسه خیریه فعال در حوزه ازدواج، به دنبال شناسایی سازوکارهای مؤثر در فعالیت تشکلهای مردمنهاد و ارائه الگویی برای ارتقای عملکرد این مجموعهها در زمینه تسهیل ازدواج و تحکیم بنیان خانواده است.
شمارههای دوازدهم و سیزدهم فصلنامه «نامهجمهور» با محوریت «اعتراض» منتشر شد. این دو شماره در مجموع ۷۶۰ صفحه، ابعاد تاریخی، اجتماعی، فکری، حقوقی و الهیاتی اعتراض در ایران را بررسی کرده و در ادامه، به مطالبات کارگری، تشکلیابی و نسبت اعتراض با احیای امر اجتماعی پرداختهاند.
کتاب «اشرافیت در عصر نبوی و علوی؛ بررسی اقدامات اشراف در عصر نبوی و علوی و سیره شناختی معصومین(ع) در تقابل با آنها» نوشته مهری خیری، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد.
خداوند نعمت زیبایی را در اختیار همه بندگان قرار داده است. شیوه استفاده بهینه از آن را نیز توسط حجج الهی برای آنها تبیین فرموده است. فقهای عظام برای بکارگیری دین در زندگی دست به تدوین احکام شرعی زده اند. فقه و دستورات شرعی در ساماندهی سبک زندگی اسلامی و جهت بخشی به زندگی توحیدباوران نقش بزرگ و کارآمدی را ایفا می نماید. با توجه به این که فقه تبیین برنامه زندگی بر اساس ثقلین است؛ فقهای شیعه برای بهینه سازی زیبایی در زندگی زنان و مردان مسلمان احکامی تدوین نموده اند که در ابواب مختلف فقهی انعکاس دارد. از طرف دیگر فرهنگ غرب با ترویج فرهنگ تبرج یعنی نمایش زیبایی در منظر نامحرمان در صدد ارائه الگوی رقیب برای مدل متقن برنامه فقه است. در همین راستا پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی اقدام به تدوین کتاب "آداب و احکام صنف آرایشگران" نموده و قدمی نو برای استفاده جدی تر از فقه در زندگی برداشته است. برای آشنایی بیشتر با این کتاب با حجت الاسلام مجتبی فاضل بخشایش یکی از پژوهش گران این مجموعه گرانقدر مصاحبه ای به عمل آمده که مشروح آن در ادامه خدمت مخاطبان عزیز ارائه میگردد: در آغاز ضمن تشکر، به عنوان مدخل گفتگو پس از معرفی خودتان شمه ای از زندگی علمی و فرهنگی خود(یا گروه علمی تان) را بیان نمایید. گروه فقهی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیه السلام بیش از ده سال است که به فضل الهی شرع به کار کرده و در دو بخش ابواب و اصناف فقهی به پاسخگوئی به مسائل شرعی از منابع فقهی پرداخته است. البته در خصوص احکام اصناف پاسخ¬ها طبق فتاوای مقام معظم رهبری میباشد. و روش پژوهش برای تدوین هر کتابی در این کارگروه به این صورت است: مرحله اول: تحقیق میدانی، مرحله دوم: گردآوری کتابها و مقالات هر صنف، مرحله سوم: گردآوری و مطالعه قوانین و مقرارت هر صنف و مرحله چهارم: گردآوری سؤالات از منابع معتبر فقهی و همچنین سوالاتی که محل ابتلا بوده ولی در منابع ذکر نشده است و در نهایت پاسخگویی طبق نظر مقام معظم رهبری حفظهم الله تا در اختیار متشرعین محترم قرار بگیرد. 2- با توجه به روایاتی که در فصل اول کتاب بیان شده، درباره اهمیت روزی حلال توضیحاتی را بیان بفرمائید. خداوند متعال انسان را طوری آفریده است که در دنیا نیازمند امور مادی است و بدون تامین نیازهای مادی خود نمی-تواند زندگی مناسبی داشته باشد و در مسیر تکامل قدم بردارد. در احادیث هم این امر مورد تاکید قرار گرفته و مومنین تشویق به کسب و کار و پرهیز از تنبلی شده¬اند. البته همچنان که در احادیث به تلاش و پرهیز از تنبلی توصیه شده در کنار آن به یادگیری احکام کسب و کار و دوری از کسب درآمد از راه حرام شده است. روایت شده که امیرالمومنین (علیه السلام) بالای منبر به بازاریان فرمود: ابتدا احکام خرید و فروش را یاد بگیرید سپس به کسب و کار بپردازید یا در روایت دیگری حضرت فرمودند از بزرگ¬ترین حسرتهای روز قیامت حسرت مردی است که مالی را از راه حرام کسب کرده و بعد از وفاتش ورثه او آن مال را در راه خدا انفاق کنند و وارد بهشت شوند ولی صاحب مال بخاطر کسب حرام وارد جهنم شود. 3- لطفا اهمیت آراستگی ظاهر و نظافت را در اسلام برای مخاطبان تتبیین نمائید. زمانی که نظافت و تمیزی در بین انسان¬ها جایگاه چندانی نداشت پیامبر اسلام صلی الله علیه و اله با عرضه دین مقدس اسلام مردم را به پاکیزگی و نظافت دعوت می¬فرمود. در کتاب نهج الفصاحة از آن حضرت نقل شده:« تَنَظَّفوا بكُلِّ ما استَطَعتُم؛ فإنَّ اللّه َ تعالى بَنَى الإسلامَ علَى النَّظافَةِ، و لَن يَدخُلَ الجَنَّةَ إلاّ كُلُّ نَظيفٍ»؛ خودتان را با هر وسيله اى كه مى توانيد پاكيزه كنيد؛ زيرا كه خداوند متعال اسلام را بر پايه پاكيزگى بنا كرده است و هرگز به بهشت نرود مگر كسى كه پاكيزه باشد. یکی از مواردی که انسان باید به تمیزی و نظافت آن توجه داشته باشد نظافت موی سر و صورت است. احادیث زیادی داریم که به نظافت مو و اصلاح آن، کوتاه کردن موهای زائد، شانه زدن مو یا نگاه کردن در آینه، گرفتن ناخن و ... اشاره شده است که همه اینها نشان از اهمیت دادن دین مبین اسلام به آراستگی و نظافت ظاهری در افراد دارد. 4- علت اینکه این موضوع را انتخاب نمودید، چه بود؟ یکی از اصنافی که تعداد زیادی از افراد جامعه و به خصوص جوانان در آن مشغول بکارند صنف آرایشگری است و از طرفی خود کار آرایشگری هم از تنوع زیادی برخوردار است؛ بنابراین گروه فقهی اصناف پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام تصمیم گرفت تا احکام مربوط به این صنف زحمت¬کش را بعد از مطالعه میدانی و بررسی منابع و مصاحبه با شاغلین در این صنف به صورت پرسش و پاسخ تدوین کند تا در اختیار شاغلین در این صنف و همچنین مشتریان آنها و مبلغین قرار دهد. 5- به نظر شما این کتاب برای کدام قشر مفیدتر خواهد بود؟ با توجه به موضوع انتخاب شده در این کتاب، سه گروه از افراد جامعه بیشترین مراجعه کنندگان به این کتاب خواهند بود؛ اول کسانی که در این صنف مشغول به کار هستند دوم افراد زیادی که مراجعه کننده به این صنف و به عبارت دیگر مشتریان این صنف هستند و گروه سوم مبلغین و کسانی که در موقعیت بیان احکام شرعی هستند. البته برای راحتی استفاده این عزیزان لازم است عرض کنم که فایل این کتاب در سایت مقام معظم رهبری حفظهم الله هم موجود بوده و می¬تواننند برای استفاده مراجعه کنند.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ