X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانه‌ای شده است تا حجت‌الاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح می‌کند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزش‌های دینی می‌پردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید می‌کند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبل‌الله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزش‌های دینی یا حق نقد و مطالبه‌گری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایش‌های تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کم‌هزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخ‌گویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونه‌گیری، عدم پاسخ‌گویی و تفاوت گروه‌های حاضر و غایب در نمونه می‌تواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئله‌ای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بین‌المللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد می‌کند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفت‌وگوی مستقیم با علمای اهل‌سنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصت‌های جریان‌های اسلامی، بر ضرورت عبور از همایش‌های تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیب‌الله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمان‌های اسلام، ایران و مقاومت روایت می‌کند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید به‌عنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردم‌داری، سرمایه‌ای ماندگار آفرید که بازتاب آن را می‌توان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملت‌های منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدان‌های اجتماعی و سیاسی می‌پردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حق‌گو، شجاعت علمی و اخلاقی را به‌مثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی می‌کند که در بزنگاه‌های تاریخی خود را آشکار می‌سازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهن‌ها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جان‌فدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهم‌ترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه می‌دهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
شانزدهمین نشست پیش‌همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «هندسه تمدنی دعا و نیایش؛ معماری معنوی حکمرانی در امتداد اجتماعی عرفان» و با ارائه دکتر محمدرضا فریدونی، عرفان‌پژوه و عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلی‌سینا همدان و دبیری حجت‌الاسلام محمدحسین علی‌جان‌زاده روشن برگزار شد.
دومین جلسه از سلسله‌نشست‌های مرحله سوم «پدر_پسری» با موضوع «پدران و روابط دوستی پسران» با ارائه حجت‌الاسلام دکتر علی فاطمی‌پور و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم برگزار شد. این نشست با تمرکز بر شناخت روابط دوستی پسران، بررسی انگیزه‌ها و انتظارات آنان از رفاقت و تبیین نقش تربیتی پدران، به ارائه راهکارهایی برای هدایت روابط دوستانه و پیشگیری از آسیب‌های احتمالی آن پرداخت.
نشست تخصصی «از هویت‌گرایی دینی تا دین‌زدایی در جمهوری آذربایجان؛ با نگاهی به مسئله حجاب» با حضور و ارائه کارشناسانی از ایران و منطقه، در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
سعید احمدی، نویسنده کتاب «ایل‌سو»، در یادداشتی درباره این اثر، از زندگی عشایری، حضور مبلغان دینی در میان اقوام و عشایر ایران و اهمیت حفظ هویت فرهنگی سخن گفته است؛ کتابی که با تکیه بر خاطرات عالمان و مبلغان دینی، دریچه‌ای به جهان زندگی عشایری می‌گشاید.
دومین جلسه از مرحله سوم سلسله‌نشست‌های علمی «رابطه پدر و پسری در آینه علم و دین» با موضوع «پدران و روابط دوستی پسران» پنجشنبه ۱۴ آبان‌ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌شود.
نخستین جلسه از مرحله سوم سلسله‌نشست‌های «پدر_پسری» با موضوع «بررسی الگوهای پدر پسری در قرآن کریم» با ارائه حجت‌الاسلام استاد حمید ملکی و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم برگزار شد.
نشست تخصصی «از هویت‌گرایی دینی تا دین‌زدایی در جمهوری آذربایجان؛ با نگاهی به مسئله حجاب» با حضور و ارائه کارشناسانی از ایران و منطقه، در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) برگزار می‌شود.
دومین نشست از سلسله نشست‌های «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» با موضوع «حکمرانی فضای مجازی در چین؛ ساختار نهادی، تجربه قانون‌گذاری و درس‌هایی برای ایران» با ارائه دکتر ابوالقاسم رجبی، پژوهشگر حوزه سیاست‌گذاری فناوری اطلاعات و ارتباطات برگزار شد.
رهبر انقلاب، «آمادگی رزمی هوشمندانه برای مقابلۀ پرقدرت با دشمنان» را از الزامات «بازدارندگی حداکثری» دانستند و مقرّر کردند هر سطح و نوعی از تهدید باید با پاسخ فوری و اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی روبه‌رو شود.
پنجمین نشست از سلسله نشست‌های تخصصی «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» با موضوع «انفال و سکوی حکمرانی مردمی» شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵ در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار می‌شود.
حجت‌الاسلام والمسلمین علی تولایی، پژوهشگر و استاد عالی حوزه علمیه مشهد، در پانزدهمین نشست پیش‌همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی»، با موضوع «عرفانِ سیاسی در ترازوی تاریخ؛ بازخوانی نسبت سیاست و سلوک از مدرسه نجف تا گام دوم انقلاب اسلامی»، بر ناسازگار نبودن عرفان حقیقی با فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی تأکید کرد.
سه شماره از فصلنامه «نامه جمهور» با محوریت اعتراض، زمینه‌های اجتماعی و زیست‌محیطی آن، مسئله نابرابری و مطالبات کارگری، در نسخه الکترونیکی منتشر شده و از طریق سکوهای کتاب الکترونیکی در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است.
کتاب «تقاطع خیابان روزولت؛ تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد، رایزن اقتصادی ایالات متحده در ایران» نوشته سید حسین خاتمی سبزواری و حسین باقری، از سوی انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعه‌ای از مصاحبه‌های تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد را در بر می‌گیرد و به ثبت تجربه‌ها و مشاهدات او از فعالیت‌های اقتصادی و دیپلماتیک آمریکا در ایران دوره پهلوی دوم می‌پردازد.
کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، چهارمین نشست تخصصی خود را با موضوع «جایگاه قانون در ساختار نهادی حکمرانی فضای سایبری چین» برگزار می‌کند.
مراسم رونمایی از کتاب «ایل‌سو؛ روایت تبلیغ عشایری» با حضور جمعی از نویسندگان و پژوهشگران حوزوی در سالن جلسات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد.
چهاردهمین نشست پیش‌همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «معنویتِ پیش‌برنده؛ واکاوی امتداد اجتماعی عرفان در اندیشه تمدنی آیت‌الله خامنه‌ای» و با سخنرانی دکتر احمد شاکرنژاد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و مدیر سابق پژوهشکده اخلاق و معنویت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، برگزار شد.
کتاب «جعبه ابزار مربی؛ ۱۰۰ روش انتقال مفاهیم دینی به کودکان و نوجوانان» با هدف توانمندسازی مربیان در اجرای برنامه‌های جذاب و تبدیل تجربیات شفاهی اساتید پیشکسوت به الگوی مکتوب و کاربردی، در ۲۳۴ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)، کتاب «جعبه ابزار مربی؛ ۱۰۰ روش انتقال مفاهیم دینی (به کودکان و نوجوانان)» با هدف جبران خلاءهای موجود در حوزه‌ی روش‌های جذاب آموزشی منتشر شد. این اثر در ۲۳۴ صفحه، مجموعه‌ای جامع از مدلهای مطلوب و اثرگذار را در اختیار معلمان، مربیان، مبلغان و والدینی قرار می‌دهد که در زمینه‌های تربیتی فعالیت می‌کنند.
در مقدمه این کتاب با اشاره به محدودیت روش‌های آموزشی برخی مربیان، آمده است که عاجز ماندن و مستأصل شدن برخی افراد در اجرای یک برنامه ساده در کلاس یا سر صف، ناشی از عدم آشنایی با روش‌های گوناگون، متنوع و جذاب آموزشی است. این کتاب تلاش دارد تا با جبران کمبود محتواهای آموزشی در این زمینه، قدرت مقابله در مواجهه با برنامه‌ها و بحران‌های محیط‌های آموزشی را در مربیان تقویت کند.
یکی از ضرورت‌های اساسی نگارش این اثر، تبدیل «تجربیات شفاهی» به «ادبیات مکتوب» عنوان شده است. با وجود تجربیات گرانسنگ در زمینه انتقال مفاهیم دینی، این روش‌ها کمتر به صورت مکتوب و منسجم گردآوری شده بودند و بیم آن می‌رفت که با آسیب دیدن افراد خبره، این اطلاعات و تجربیات دستخوش تزلزل گردد؛ لذا این کتاب برای ایجاد مسیری پایدار در تعلیم و تربیت نسل آینده تدوین شده است.
نویسنده در این اثر با استفاده از کتاب و سنت و همچنین کنکاش در آثار افراد مبتکر و اندیشمندی همچون «استاد راستگو»، راهکارهای بدیع و نوآورانه را کشف، استخراج و سازماندهی کرده است. این روش‌ها که هم‌اکنون توسط شاگردان ایشان در حال بسط و گسترش است، در کنار تجربیات مکتوب و شفاهی دیگر متخصصان این رشته در این مجموعه گردآوری شده است.
محتوای ۱۰۰ روشی این کتاب، طیف گسترده‌ای از ابزارها را شامل می‌شود؛ از قصه، شعر، معما و تمثیل گرفته تا روش‌های مهارتی مانند معرق، مشبک، کیت‌ها، ربات‌ها، رایانه و بازی‌های طبیعی. همچنین در این کتاب روش‌های تدریس و آموزش نظیر بارش مغزی، بدیعه‌پردازی، روش‌های مباحثه و مهارت‌های شروع و پایان برنامه‌های تربیتی به صورت دقیق تشریح شده است.
در تهیه و دسته‌بندی مباحث این کتاب، حجج‌اسلام مرتضی دانشمند، حسین حقیقت، غلامرضا محسنی و دکتر مؤمن نقش داشته‌اند. طبق برنامه‌ریزی‌های اعلام شده در مقدمه، این کتاب در گام‌های بعدی بستر تولید محصولات مولتی‌مدیا، فیلم‌های روش اجرا و نرم‌افزارهای آموزشی در فضای مجازی قرار خواهد گرفت تا بهره‌گیری کامل‌تری از این منابع صورت پذیرد.
علاقه‌مندان جهت تهیه کتاب «جعبه ابزار مربی» و مشاهده فهرست کامل صدگانه آن، می‌توانند به فروشگاه اینترنتی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) به نشانی http://pbshop.ir مراجعه نمایند.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
کتاب «ایل‌سو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعه‌ای از روایت‌ها و خاطرات مرتبط با تبلیغ دینی در میان عشایر است که در کنار بازگویی تجربه‌های مبلغان در مناطق دوردست، به زندگی عشایری، فرهنگ بومی و جایگاه این مردمان در حفظ هویت و میراث فرهنگی ایران می‌پردازد.
کتاب «نظریه مقاومت؛ گفتمان عقلانیت در برابر اباحه‌گری» نوشته سید یحیی حسینی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با تبیین مبانی نظریه مقاومت و مقایسه آن با نظریه لیبرال‌دموکراسی، به بررسی تفاوت‌های این دو گفتمان در موضوعاتی همچون آزادی، عقلانیت، جایگاه انسان، نسبت فرد و جامعه، توحید و حکمرانی می‌پردازد.
کتاب «هدیه شروع؛ تجربه‌نگاری مؤسسه خیریه بنیان ازدواج قزوین» نوشته خدیجه خدابنده، توسط انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با بررسی تجربه شکل‌گیری، تداوم و پیشرفت یک مؤسسه خیریه فعال در حوزه ازدواج، به دنبال شناسایی سازوکارهای مؤثر در فعالیت تشکل‌های مردم‌نهاد و ارائه الگویی برای ارتقای عملکرد این مجموعه‌ها در زمینه تسهیل ازدواج و تحکیم بنیان خانواده است.